İTÜ öğrencilerinden LTB katkılı “Adil Geçişler Lefkoşa” projesi

 

İstanbul Teknik Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Şehir ve Bölge Planlama Bölümü 2025-2026 Bahar Yarıyılı Diploma Projesi B Grubu çalışmaları kapsamında “Adil Geçişler Lefkoşa” başlıklı proje sürecini başlattı.
Lefkoşa Türk Belediyesi’nin de katkı verdiği çalışma, öğrencilerin akademik birikimlerini sahaya yansıtarak Lefkoşa’nın geleceğine ilişkin çözüm odaklı ve yenilikçi öneriler üretmesini amaçlıyor.

Projenin koordinatörlüğünü Doç. Dr. İmge Akçakaya Waite üstlenirken, jüri üyeleri arasında Prof. Dr. Elif Alkay, Dr. Öğr. Üy. Sezen Tarakçı, Dr. Öğr. Üy. Kumru Çılgın Çalış (MSSGÜ) ve Dr. Gizem Caner Şefik (Lefkoşa Türk Belediyesi) yer alıyor. Koordinatör asistanlığını ise Arş. Gör. Serim Dinç yürütüyor.

Konuyla ilgili Şehir Planlama Dairesi’nden kişilerin de yer aldığı teknik toplantı, LTB Mimar Mehmet Vahip Toplantı Salonu’nda gerçekleştirildi.

Başkan Harmancı: Bölünmüşlük, planlama açısından yapısal etkiler yaratıyor
LTB Başkanı Mehmet Harmancı, Lefkoşa’nın tarihi zenginliği, kendine özgü dokusu ve ruhuyla Avrupa’nın son bölünmüş başkenti olmasının hem önemli bir değer hem de çeşitli zorluklar barındırdığını söyledi. Mekansal planlama ve şehir planlaması açısından kentin, bölünmüşlükten kaynaklanan yapısal sorunlarla karşı karşıya olduğunu belirten Harmancı, bu durumun ekonomik koşullar ve ülkenin özgün yapısıyla da paralel ilerlediğini ifade etti.

“Adil geçişler” konusunun teorik bir çerçeveye sahip olsa da Lefkoşa açısından büyük önem taşıdığını kaydeden Harmancı, kentin doğal gelişiminin dairesel olması gerekirken, bölünmenin etkisiyle dengesiz şekilde bir gelişim gösterdiğini söyledi. Bu durumun trafik akışından yaşam standartlarına kadar pek çok sorunu beraberinde getirdiğini dile getirdi.

Kıbrıs’ın kuzeyindeki ilk imar planının Lefkoşa’da ve iki toplumlu olarak hazırlandığını anımsatan Harmancı, dönemin belediye başkanları Mustafa Akıncı ile Lellos Demetriades arasındaki iş birliğinin önemli ve o dönem adına beklenmedik bir adım olduğunu söyledi. Bu süreçte özellikle ortak kanalizasyon altyapısı gibi alanlarda da ilklerin hayata geçirildiğini belirtti.

Her 5 yılda bir yapılan imar planı revizyonlarının planın bütüncül yapısından uzaklaşmasına neden olduğunu savunan Harmancı, Güney Kıbrıs’ın Avrupa Birliği üyeliğinin farklı avantajlar sağladığını, kuzeyde ise tanınmamanın ve ekonomik baskıların etkisiyle zaman zaman rant odaklı gelişmeler yaşandığını ifade etti. Bu nedenle adil geçişlerin tam anlamıyla sağlanamadığını söyledi.

Öğrencilere çalışmalarında başarılar dileyen Harmancı, ortaya çıkacak özgün fikirlerin belediye açısından da önemli bir tartışma ve değerlendirme zemini oluşturacağını kaydetti.

Waite: “Lefkoşa, adil geçişler konusunu çalışmak açısından özel ve özgün bir şehir”
Proje koordinatörü Doç. Dr. İmge Akçakaya Waite, şehir planlama diploma projelerinde genellikle sürdürülebilir gelişme, kentsel büyüme ve farklı ölçeklerde planlama konularının ele alındığını kaydeden Waite, bu dönem ise yere özgü meseleler ve planlama gündemine dair temalar çerçevesinde daha güncel ve çağdaş yaklaşımlar geliştirmeyi hedeflediklerini vurguladı.

“Adil geçişler” kavramının kendileri için son derece önemli olduğuna dikkat çeken Waite, burada sınır geçişlerinden değil; uluslararası gündemde de geniş yer bulan sosyal, çevresel ve mekânsal adalet temelli dönüşüm süreçlerinden söz ettiklerini ifade etti. Lefkoşa’nın, adil geçişler konusunu çalışmak açısından kıymetli, özel ve özgün bir şehir olduğunu belirtti.

Öğrencilerin çalışmalarına adanın tamamını dikkate alarak başlayacağını dile getiren Waite, diploma projelerinin en önemli özelliğinin ise öğrencilerin özerk bir şekilde, kendi araştırma ve analizleri doğrultusunda projelerini yürütmeleri olduğunu sözlerine ekledi.